โดย Insightist™ | เผยแพร่: 21 กันยายน 2569 | อ้างอิง: Gartner
สรุปสาระสำคัญ
- คนทำงาน 32% เชื่อว่า AI จะทำให้โอกาสงานลดลงในระยะยาว
- Gartner เรียกปรากฏการณ์นี้ว่าวิกฤตตัวตนในที่ทำงาน
- AI ทำหน้าที่ลงมือทำงาน ส่วนคนยังต้องรับผิดชอบเรื่องเป้าหมายและการตัดสินใจ
- มีรูปแบบการทำงานร่วมกับ AI 4 แบบ ที่สร้างความกังวลต่างกันไป
ลองนึกถึงเพื่อนร่วมงานที่ทำงานเดิมมาสิบปี แล้ววันหนึ่งเห็น AI ทำงานบางส่วนที่ตัวเองเคยทำได้เร็วกว่าและแม่นกว่า ความรู้สึกแรกที่เกิดขึ้นไม่ใช่ความตื่นเต้น แต่คือคำถามว่าแล้วตัวเองยังจำเป็นอยู่ไหม นี่คือสิ่งที่ Gartner กำลังเตือนองค์กรทั่วโลกอยู่ตอนนี้
ทำไม Gartner ถึงบอกว่านี่คือวิกฤตตัวตน ไม่ใช่แค่เรื่องทักษะ
เพราะงานเป็นส่วนหนึ่งของตัวตนคน เมื่อ AI เข้ามาทำงานบางอย่างแทน คนจึงไม่ได้กังวลแค่เรื่องทักษะที่ต้องเรียนใหม่ แต่กังวลเรื่องคุณค่าและความหมายของตัวเองในที่ทำงานไปด้วย Lydia Wu นักวิเคราะห์อาวุโสของ Gartner บอกไว้ว่าการเปลี่ยนผ่านสู่ AI กำลังก่อวิกฤตตัวตนที่วิธีบริหารการเปลี่ยนแปลงแบบเดิมรับมือไม่ไหว
AI กับคนต่างกันตรงไหนกันแน่
งานทุกอย่างมีสองส่วนคือเป้าหมายว่าทำไปเพื่ออะไร กับการลงมือทำว่าทำยังไง AI เก่งขึ้นเรื่อยๆ ในส่วนการลงมือทำ แต่เป้าหมาย การตัดสินใจ และความรับผิดชอบต่อผลลัพธ์ยังเป็นของคนอยู่เสมอ พนักงานยังเป็นคนตัดสินว่าคำตอบจาก AI น่าเชื่อไหม ควรใช้หรือควรท้วงติง โดยอิงจากบริบทธุรกิจและความสัมพันธ์ที่ AI มองไม่เห็น
คนทำงานเจอ AI แบบไหนบ้าง
Gartner แบ่งรูปแบบการทำงานร่วมกับ AI ไว้ 4 แบบ ดังนี้
- คนคุมระบบ — ต้องตัดสินใจว่าเมื่อไหร่ควรเชื่อ AI เมื่อไหร่ควรใช้วิจารณญาณตัวเอง
- คนที่ต้องพิสูจน์คุณค่า — เมื่อ AI เริ่มทำงานที่ตัวเองเคยรับผิดชอบ ความกังวลเรื่องความมั่นคงในงานจะเพิ่มขึ้น
- คนถ่ายทอดความรู้ — ต้องใส่ความเชี่ยวชาญของตัวเองเข้าไปใน AI ซึ่งบางคนกลัวว่ายิ่งสอนมากยิ่งลดคุณค่าตัวเองในอนาคต
- คนทดลองอนาคต — ทดลองวิธีทำงานใหม่ทั้งหมดกับ AI ต้องการความไว้ใจและพร้อมเรียนรู้จากความล้มเหลว
องค์กรควรทำอะไรเพื่อให้พนักงานไปต่อกับ AI ได้จริง
Gartner แนะนำให้ผู้บริหารบอกให้ชัดว่าคนกับ AI จะมีบทบาทยังไงในอนาคต ระบุตำแหน่งงานที่จะเปลี่ยนแปลงแบบเจาะจง จัดการความกังวลด้านจิตใจตรงๆ ไม่เลี่ยงประเด็น และเปิดพื้นที่ให้พนักงานทดลองใช้ AI ได้โดยไม่ต้องกลัวผิดพลาด เพราะเมื่อพนักงานเห็นว่าตัวเองยังมีที่ยืนในอนาคต พวกเขาจะเปิดใจรับ AI ได้ง่ายขึ้นเอง
สำหรับธุรกิจไทยที่กำลังผลักดันให้ทีมใช้ AI มากขึ้น เรื่องนี้เป็นข้อเตือนใจตรงๆ ว่าการนำ AI เข้ามาไม่ใช่แค่เรื่องเลือกเครื่องมือหรือจัดอบรม แต่ต้องคุยกับทีมให้ชัดตั้งแต่ต้นว่าบทบาทของแต่ละคนจะเปลี่ยนไปยังไง ก่อนที่ความกลัวจะกลายเป็นการต่อต้านโดยไม่รู้ตัว
คำถามที่พบบ่อย (FAQs)
Q: พนักงานกำลังแข่งกับ AI อยู่จริงไหม
A: ไม่ใช่ครับ Gartner ระบุชัดว่าคนกับ AI มีบทบาทต่างกัน AI ทำงานได้หลายอย่าง แต่คนยังรับผิดชอบเรื่องเป้าหมาย วิจารณญาณ และความรับผิดชอบต่อผลลัพธ์
Q: ทำไมพนักงานถึงต่อต้านการใช้ AI
A: ส่วนใหญ่มาจากความกลัวว่าตัวเองจะไม่มีความสำคัญ ไม่ใช่เพราะขาดทักษะทางเทคนิค
Q: องค์กรควรเริ่มแก้ปัญหานี้ยังไงก่อน
A: เริ่มจากสื่อสารให้ชัดว่าบทบาทของคนจะเปลี่ยนไปยังไง แล้วค่อยตามด้วยการฝึกอบรมและเปิดพื้นที่ให้ทดลอง
ถ้าคุณสนใจข่าวสารนี้ ให้ Add Line OA เพิ่ม: https://lin.ee/ulsmCKk
